Nguyễn Xuân Khoát

Nguyễn Xuân Khoát thuộc lớp nhạc sĩ mở đầu của tân nhạc Việt Nam. Ông sinh năm 1910 tại Hà Nội; hoạt động của ông trải qua biểu diễn, sáng tác, tìm hiểu âm nhạc truyền thống và tổ chức đời sống nghề nghiệp.

Bình minh, phổ thơ Thế Lữ, là một mốc quan trọng trong lịch sử xuất bản ca khúc. Theo khảo cứu của Lê Minh Quốc, tác phẩm xuất hiện trên Ngày Nay số 121, ngày 31 tháng 7 năm 1938. Mốc này giúp đặt Nguyễn Xuân Khoát trong tiến trình âm nhạc cải cách đang được giới sáng tác và báo chí giới thiệu tới công chúng.

Bài chân dung lưu trên Viện Âm nhạc nhấn mạnh sự quan tâm của ông tới chèo, ca trù và những âm thanh dân gian. Từ góc nhìn ấy, việc tiếp nhận kiến thức âm nhạc phương Tây không tách rời câu hỏi về tiếng nói riêng của âm nhạc Việt Nam.

Bên cạnh ca khúc, tư liệu chuyên môn còn nhắc Trống Tràng thành cho piano và ca kịch Qua cầu sông Cái. Những đầu mối này cho thấy lịch sử tân nhạc không chỉ là lịch sử bài hát, mà còn bao gồm quá trình hình thành các hình thức sáng tác lớn hơn.

Hồ sơ hiện chưa chốt năm mất: bài lưu trên Viện Âm nhạc ghi 1993, trong khi nghiên cứu Nguyễn Thị Minh Châu trên trang Hội Nhạc sĩ Việt Nam ghi 1994. Trường dữ kiện để trống, chờ đối chiếu hồ sơ lưu trữ; sự khác biệt được giữ minh bạch thay vì tự chọn một mốc.